Ανάστροφη Αρθροπλαστική Ώμου. Ενδείξεις, Τεχνική και Αποτελέσματα.

Η ανάστροφη αρθροπλαστική ώμου (reverse shoulder arthroplasty) είναι μια χειρουργική επέμβαση που χρησιμοποιείται κυρίως για τη θεραπεία σοβαρών περιπτώσεων βλάβης του ώμου, όταν οι παραδοσιακές μέθοδοι δεν είναι αποτελεσματικές. Αυτή η τεχνική αναστρέφει τη φυσιολογική ανατομία του ώμου, τοποθετώντας τη σφαιρική επιφάνεια της άρθρωσης στην ωμογλήνη και την κοίλη επιφάνεια στο βραχιόνιο οστό. Σκοπός είναι η νέα άρθρωση που θα δημιουργηθεί να είναι πλήρως λειτουργική, χωρίς απαραίτητα τη βοήθεια των μυών του στροφικού πέταλου, και με χρήση του δελτοειδούς για τη λειτουργία της απαγωγής. Πρόκειται για επέμβαση με υψηλό ποσοστό επιτυχίας.

Ενδείξεις για ανάστροφη αρθροπλαστική ώμου:

1. Κατάγματα του εγγύς βραχιονίου οστού: Ειδικά σε ηλικιωμένους ασθενείς με σύνθετα κατάγματα.

2. Αρθρίτιδα του ώμου με βλάβη του στροφικού πετάλου (Εικόνα 1α): Όταν το στροφικό πέταλο είναι σοβαρά φθαρμένο και δεν μπορεί να λειτουργήσει σωστά.

3. Αποτυχία παραδοσιακής αρθροπλαστικής ώμου: Όταν μια προηγούμενη αρθροπλαστική δεν έχει δώσει τα αναμενόμενα αποτελέσματα.

4. Μαζική ρήξη του στροφικού πέταλου: Ειδικά σε ασθενείς με μη επανορθώσιμη βλάβη μυών του στροφικού πέταλου.

5. Έντονος πόνος με κλινική εικόνα ψευδοπαράλυσης του ώμου: Όταν ο πόνος και ο περιορισμός κινητικότητας επηρεάζουν σημαντικά την ποιότητα ζωής του ασθενούς.

Τεχνική:

Η επέμβαση πραγματοποιείται συνήθως υπό γενική αναισθησία. Ο χειρουργός κάνει μια τομή 10 εκ. περίπου στην πρόσθια επιφάνεια του ώμου και στη συνέχεια εκτελείται η χειρουργική επέμβαση και η ακριβής τοποθέτηση των εμφυτευμάτων της αρθροπλαστικής με βάση τον προεγχειρητικό σχεδιασμό, έτσι ώστε ο ασθενής να έχει ένα βέλτιστο αποτέλεσμα. Αυτή η αρθροπλαστική επιτρέπει στον δελτοειδή να αναλάβει τον ρόλο του στροφικού πέταλου και να δώσει άμεση κίνηση στον ώμο. Η διάρκεια της επέμβασης είναι λιγότερο από μία ώρα στις περισσότερες περιπτώσεις. Δεν χρειάζεται κάποια μετάγγιση αίματος, και ο ασθενής μπορεί να εξέλθει την επόμενη ημέρα.

Στην πρακτική μου, πλέον, χρησιμοποιώ την τελευταίου τύπου ανάστροφη αρθροπλαστική χωρίς στυλεό στο βραχιόνιο (stemless reverse arthroplasty), η οποία έχει σημαντικά πλεονεκτήματα, όπως λιγότερη απώλεια οστού και αίματος, και αποφυγή περιπροθετικών καταγμάτων (Εικόνα 1β).

Αποτελέσματα:

1. Μείωση του πόνου: Οι περισσότεροι ασθενείς αναφέρουν σημαντική μείωση του πόνου μετά την επέμβαση.

2. Βελτίωση της κινητικότητας: Η κινητικότητα του ώμου βελτιώνεται, ιδιαίτερα στις περιπτώσεις που είχαν κλινική εικόνα ψευδοπαράλυσης του ώμου προεγχειρητικά.

3. Αύξηση της λειτουργικότητας: Οι ασθενείς μπορούν να επιστρέψουν σε καθημερινές δραστηριότητες που προηγουμένως ήταν δύσκολες ή αδύνατες.

4. Υψηλή ικανοποίηση ασθενών: Οι περισσότεροι ασθενείς είναι ικανοποιημένοι με τα αποτελέσματα της επέμβασης.

Πιθανές επιπλοκές: Λοίμωξη – Δυσκαμψία – Εξάρθρωση της τεχνητής άρθρωσης – Βλάβη νεύρων ή αγγείων – Φθορά ή χαλάρωση της τεχνητής άρθρωσης με το χρόνο.

Συμπερασματικά, η αναστροφή αρθροπλαστική ώμου είναι μια πολύ χρήσιμη τεχνική, και σε συγκεκριμένες ενδείξεις μπορεί να βελτιώσει σημαντικά την ποιότητα ζωής των ασθενών. Ωστόσο, όπως κάθε χειρουργική επέμβαση, απαιτεί προσεκτική αξιολόγηση και μελέτη από τον έμπειρο ορθοπεδικό χειρουργό.

Εικόνα 1α: Αρθρίτιδα του ώμου με βλάβη του στροφικού πετάλου

Εικόνα 1β: Μετεγχειρητική ακτινογραφία ανάστροφης αρθροπλαστικής χωρίς στυλεό στο βραχιόνιο οστό (stemless reverse arthroplasty).